Jak zadbać o łożyska?

...

Uszkodzone łożysko – objawy

...

Jak dobrać łożysko? Podstawowe informacje

...

Łożyska hybrydowe

...

Szukasz podstawowych informacji na temat łożysk? Chciałbyś się dowiedzieć, w jakich wariantach są dostępne, jakimi cechami się odznaczają, a także, w jakich aplikacjach znajdą swoje zastosowanie? Zapraszamy do sprawdzania najnowszego artykułu!

  1. Budowa łożyska tocznego
  2. Podział łożysk tocznych
  3. Łożyska toczne a ślizgowe
  4. Zastosowanie łożyska tocznego
  5. Innowacyjne rozwiązania

Ze względu na ogromną liczbę łożysk, wybór tego odpowiedniego może być dla niektórych problemem. Zawsze trzeba kierować się odpowiednią procedurą. Ale zanim jednak przystąpisz do działania, musisz nabyć podstawową wiedzę. Dlatego zebraliśmy w jednym miejscu wszystkie najważniejsze informacje na temat konkretnych łożysk tocznych i ślizgowych.

Budowa łożyska tocznego

Łożyska toczne mają prostą budowę. Składają się z dwóch pierścieni – wewnętrznego oraz zewnętrznego i elementów tocznych. Poza wspomnianymi częściami, łożysko może mieć także koszyk, którego zadaniem jest utrzymywanie wspomnianych elementów tocznych w odpowiedniej odległości od siebie, a także uszczelnienia. Te ostatnie są niebywale ważne w momencie, gdy łożysko miałoby pracować w trudnych warunkach i zapylonym środowisku. Ich zadaniem jest chronienie wnętrza komponentu przed zanieczyszczeniami. Stanowią także świetne zabezpieczenie przed wyciekaniem środka smarnego.
Elementy toczne są ważną częścią łożyska. Stykają się z bieżniami obu pierścieni i tym samym wprowadzają je w obór. Dostępne w różnych kształtach, mają istotny wpływ na ostateczne właściwości danego komponentu. Najpopularniejszymi są niewątpliwie kulki, jednakże na rynku można znaleźć także łożyska wyposażone w baryłki, wałeczki, stożki czy igiełki.

Podział łożysk tocznych

Łożyska toczne dzieli się według różnych kryteriów. Najpopularniejszy i najpowszechniej używany podział dotyczy kształtu elementów tocznych i tym samym wyróżniamy łożyska kulkowe, walcowe, baryłkowe, igiełkowe i stożkowe.

Łożyska kulkowe

Łożyska kulkowe są łożyskami najpopularniejszymi i najbardziej uniwersalnymi. Mają elementy toczne w postaci kulek i dostępne są w wielu wariantach, jako:

  • łożyska kulkowe jednorzędowe, zwykłe. Gwarantują precyzyjny bieg i niskie tarcie. Do zalet tego rozwiązania zalicza się także cichobieżność.
  • łożyska kulkowe dwurzędowe, zwykłe. Mają zdolność do osiągania wysokiej prędkości obrotowej.
  • łożyska kulkowe samonastawne, przenoszące obciążenia poprzeczne. Doskonale dla maszyn rolniczych i budowlanych. Łożysko kulkowe samonastawne jest jednocześnie typem ustalającym.
  • łożyska kulkowe skośne, w tym jedno-, dwu- i wielorzędowe. Przenoszą zarówno obciążenia wzdłużne, jak i poprzeczne.
  • łożyska kulkowe wahliwe, mające zdolność do osiągania wysokich prędkości obrotowych. Przenoszą obciążenia poprzeczne i są odporne na brak osiowości. Niskie tarcie, wysoka sztywność czy niska temperatura pracy – to tylko kilka zalet, którymi możemy opisać łożyska kulkowe wahliwe.
  • łożyska kulkowe wzdłużne, inaczej łożyska oporowe – przenoszą obciążenia wzdłużne. Jest to świetny wariant do współpracy z innymi modelami łożysk przenoszących obciążenia poprzeczne. Odznaczają się wyjątkową precyzją.

Łożyska walcowe

Łożysko walcowe jest rodzajem rozłącznym, wyposażonym w swobodne pierścienie i w elementy toczne w kształcie wałeczków. Model ten przenosi tylko i wyłącznie obciążenie poprzeczne. Łożyska walcowe są dostępne w wariancie jednorzędowym, dwurzędowym i wzdłużnym.

Łożyska baryłkowe

Łożyska baryłkowe mają elementy toczne w kształcie – jak sama nazwa wskazuje – baryłek. Przenoszą obciążenia wzdłużne oraz poprzeczne. Dostępne w wariancie jednorzędowym lub dwurzędowym, świetnie sprawdzają się w trudnych warunkach, szczególnie jako alternatywa dla modeli, które w pewnych okolicznościach sobie nie radzą.
Na rynku można znaleźć także łożyska baryłkowe wzdłużne, przystosowane do pracy przy wysokich prędkościach. Odznaczają się wyjątkową nośnością. Najczęściej wykorzystuje się je przy trudnych warunkach pracy, w branży hutniczej, maszynowej czy w przemyśle wydobywczym.

Łożyska igiełkowe

Łożyska igiełkowe mają elementy toczne w kształcie igiełek. Ich długość jest od 3 do 10 razy większa niż średnica komponentu. Na rynku można znaleźć łożyska igiełkowe jednorzędowe, dwurzędowe, wzdłużne, w złożeniach oraz w wariancie sprzęgła jednokierunkowego. Odznaczają się wysoką nośnością i sztywnością. Są odporne na brak osiowości i przenoszą obciążenia poprzeczne. Łożyska igiełkowe stanowią doskonałe rozwiązanie do ciągłej pracy.

Łożyska stożkowe

Łożyska stożkowe mają zarówno elementy toczne, jak i bieżnię, po której się ruszają w kształcie stożka. W przypadku parametrów są one zbliżone do standardowych łożysk kulkowych skośnych, jednakże modele stożkowe lepiej sprawdzają się tam, że wspomniane skośne zawodzą. Łożysko stożkowe przenosi obciążenia wzdłużne i poprzeczne. Jest wariant rozdzielny – pierścienie montuje się niezależnie. Łożyska stożkowe są dostępne w formie jednorzędowej lub dwurzędowej.

Łożyska toczne a ślizgowe

Na rynku oprócz łożysk tocznych można znaleźć także łożyska ślizgowe. Od tych pierwszych różnią się przede wszystkim konstrukcją. W modelach ślizgowych na próżno szukać ruchomych elementów pośredniczących, oprócz obrotowej cylindrycznej panewki. Obciążenie jest przenoszone podczas ślizgania się dwóch powierzchni. Wał jest dopasowywany do panewki cylindrycznej i montowany w luźnym pasowaniu.
Łożyska ślizgowe również dzieli się według wielu kryteriów. Najpopularniejszy z nich dotyczy smarowania. I tym samym wyróżniamy łożyska suche ślizgowe, łożyska powietrzne ślizgowe i łożyska ślizgowe olejowe.

  • łożysko suche ślizgowe – sposób smarowania: okresowo albo wcale
  • łożysko powietrzne ślizgowe – poduszka powietrzna wytworzona przez sprężone powietrze dzieli wał od panewki
  • łożysko ślizgowe olejowe, w tym model hydrodynamiczny i hydrostatyczny. Część korpusu smaruje się odpowiednio dobranym olejem

Niekiedy możesz spotkać również inny podział, dotyczący typu panwi. Tu wyszczególniamy panewkę polimerową, metalową lub ceramiczną. Wariant metalowy dostępy jest jako spiekany, jednorodny, porowaty lub wielowarstwowy, natomiast polimerowy – wielowarstwowy, jednorodny i kompozytowy.

Zalety łożysk ślizgowych

Porównując łożyska ślizgowe z tocznymi, możemy wyszczególnić następujące zalety tych pierwszych:

  • lepiej radzą sobie w pracy przy dużych przyspieszeniach
  • generują mniejszy hałas
  • lepiej radzą sobie z tłumieniem drgań

Dodatkowo odznaczają się świetną odpornością na zatarcie czy korozję. Są trwałe, także pracując przy dużych naciskach i obciążeniach. Często klienci zaznaczają, że mają również bardzo dobrą przewodność cieplną oraz obrabialność.

Zastosowanie łożyska tocznego

Łożyska toczne znajdą zastosowanie w każdej branży przemysłowej. Jednakże dokładne wyznaczenie miejsc, maszyn czy urządzeń jest uzależnione od modelu, który wybierzemy. Łożyska kulkowe ze względu na swoją uniwersalność są montowane w wielu aplikacjach. Jednakże bywają sytuację, gdy zawodzą i wtedy należy wykorzystać inny rodzaj łożyska tocznego.

Zastosowanie łożyska baryłkowego

Łożyska baryłkowe są świetnym rozwiązaniem dla aplikacji, w których naraża się je na bardzo duże obciążenia i w gabarytowych maszynach. Zastosowanie znajdą między innymi w wentylatorach przemysłowych, w urządzeniach budowlanych, odlewniczych i przekładniach. Łożysko baryłkowe stanowi także alternatywę dla modeli kulkowych, w momencie, gdy te drugie nie sprawdzają się w jakiejś aplikacji.

Zastosowanie łożyska igiełkowego

Łożyska igiełkowe najczęściej wykorzystuje się w urządzeniach o mniejszych gabarytach, w których będą pracować przy bardzo wysokich prędkościach obrotowych. Przykładami takich aplikacji są na przykład maszyny drukarskie, narzędzia spalinowe oraz elektryczne czy pneumatyczne. Często również montuje się je w wirnikach alternatorów, stosowanych w przemyśle motoryzacyjnym.

Zastosowanie łożyska stożkowego

Łożyska stożkowe stosuje się przede wszystkim tam, gdzie muszą przenosić obciążenia złożone – tj. wzdłużne i poprzeczne, a także w aplikacjach, w których muszą przenosić bardzo duże obciążenia. Doskonale sprawdzają się w skrzyniach biegów i w piastach, a także w walcarkach oraz urządzeniach obróbczych.

Innowacyjne rozwiązania

Coraz bardziej popularne stają się innowacyjne rozwiązania łożysk tocznych. Na uwagę zasługuje przede wszystkim projekt duńskiej marki CeramicSpeed. Chodzi właściwie o materiał, z którego produkowane są elementy toczne, a mianowicie o azotek krzemu, który jest tworzywem nieprzewodzącym prąd, a także podnoszącym znacząco parametry całego łożyska. Ceramiczne kulki w przeciwieństwie do kulek stalowych są twardsze, lżejsze i gładsze. Niska masa korzystnie wpływa na zużycie, redukując je, ponieważ mniejsza jest w tym przypadku także siła odśrodkowa bieżni przy obrocie. Ponadto łożyska hybrydowe charakteryzują się niższym tarciem, mniejszym zużyciem energii, zredukowaną potrzebą smarowania, a także większą odpornością – na przykład na korozję, możliwością osiągania nawet o 50% wyższych prędkości i wysoką nośnością. Udowodniono, że łożyska hybrydowe z ceramicznymi kulkami pracują kilkakrotnie dłużej w ekstremalnych warunkach, dlatego są polecane w szczególności branży spożywczej, farmaceutycznej, silnikom elektrycznym oraz maszynom i urządzeniom pracujących w przemyśle zajmującym się obróbką materiałów.

FORMULARZ KONTAKTOWY